Chuyển đến nội dung chính

Mủ trôm nguyên liệu quan trọng làm nước giải khát mùa hè 2024

 Mủ trôm: Dược liệu giải khát mùa nắng nóng

Mủ trôm có công dụng điều trị lỵ ra máu, cảm sốt, bong gân, phong thấp, ghẻ lở, bệnh về tóc và da đầu. Cây thường trồng ở vườn hoa hay đường phố để lấy bóng mát. Ở nước ta, cây mủ trôm được sử dụng ở nhiều lĩnh vực như mỹ nghệ, thực phẩm,…..

Tìm hiểu chung
Tên gọi, danh pháp
Tên Tiếng Việt: Nhựa trôm; Tuyết Yến; Trôm hôi; Chim rừng; Cây quả mõ; May trôm (Tày).

Tên khoa học: Sterculia foetida L. thuộc Trôm – Sterculiaceae.

Tên nước ngoài: Poon tree, wild almond, Java olive, bottle – tree (Anh); arbre puant, bois de merde, sterculie fetide (Pháp).

[IMG] 
Mủ trôm
Đặc điểm tự nhiên
Trôm là cây gỗ lớn, thân thẳng, hình trụ, cành mọc khỏe, có những sẹo lá hình tim. Cây có thể cao từ 25 đến 30m.

Lá kép chân vịt do 5 đến 9 lá chét có cuống, không lông, dài đến 30cm, có mùi hôi. Lá mọc so le, có cuống dài, hình mác, mặt trên nhạt, mặt dưới màu lục xám. Lá kèm dễ rụng.

Cụm hoa mọc ở ngọn gồm những chùm hẹp, nhẵn, dài từ 15 đến 20cm. Hoa màu đỏ có mùi rất thối, đài hình ống có lông, không có cánh hoa. Hoa đực có cuống, bộ nhị mở thành chén ở đầu, bao phấn 15 đến 20. Cuống nhụy mang 5 lá noãn, mỗi lá noãn có 8 đến 15 noãn.
[IMG] 

Quả gồm 1 đến 5 quả đại choãi ra, dài 9 cm, vách dày, màu đỏ, nhẵn, có lông. Mỗi đại khi nở nom giống cái mõ. Hạt 10 đến 15, màu đen bóng, dài 18 đến 20mm.

Mủ trôm ra hoa từ tháng 2 đến tháng 4. Mùa kết quả từ tháng 5 đến tháng 9.

Phân bố, thu hái, chế biến
Chi Sterculia L. có 25 loài ở Việt Nam, hầu hết là cây thân gỗ hay cây bụi. Loài trôm được coi là cây gỗ cổ nhiệt đới, phân bố khá rộng rãi từ vùng Nam Trung Quốc trở xuống. Ở Việt Nam, trôm mọc rải rác ở vùng rừng cây lá rộng thường xanh, rừng thứ sinh, rừng còi ở bình nguyên, trên núi đất hay núi đá. Đôi khi cây cũng được trồng ở quanh làng bản, bờ hồ để lấy bóng mát. Cây mủ trôm phân bố nhiều ở các tỉnh nước ta như: Gia Lai, Khánh Hòa, Bà Rịa – Vũng Tàu, Kiên Giang. Ngoài ra, cây còn phân bố ở các nước Ấn Độ, Campuchia, Thái Lan, Malaixia, Philippin, Ôxtraylia, châu Phi.

Trôm rụng lá hàng năm vào mùa đông. Đến tháng 2 đến 3, từ các chồi ngủ mọc ra các lá non, đồng thời cây cũng bắt đầu có hoa. Quả trôm chứa nhiều hạt và chín vào cuối mùa thu. Khi chín, quả khô tự mở cho hạt thoát ra ngoài. Cây con mọc từ hạt được thấy vào cuối mùa xuân hay mùa hè.

Bộ phận sử dụng
Bộ phận sử dụng của cây là hạt, lá và vỏ cây thu hái quanh năm, thường dùng tươi. Dầu hạt và nhựa mủ cũng được dùng. Hạt thu ở những quả già vào tháng 12 và tháng 1, dùng để lấy dầu.

Dịch nhựa tiết ra từ vỏ của thân cây trôm được gọi là mủ trôm. Để biết mủ trôm nguyên chất hay không, người ta phân biệt qua màu sắc. Mủ trôm nguyên chất sẽ có màu trắng trong.

mủ trôm 2
Mủ trôm là dịch nhựa tiết ra từ vỏ thân của cây trôm


Thành phần hoá học
Hạt trôm chứa nước 35,6%, protein 11,4%, chất béo 35,5% và chất vô cơ 2,4%.

Hạt chứa dầu béo có tỷ lệ thay đổi 30,8 – 51,78%. Hạt cũng giàu protein (21%) và tinh bột 12%.

Trong cây trôm, người ta còn thấy một lượng nhỏ chất acid béo cyclopropenoid. Các nhà khoa học giả định rằng hoạt chất trên có tác dụng chống nấm cho cây trôm.

Công dụng
Theo y học cổ truyền
Theo Đông y, dầu hạt màu vàng nhạt, dịu; có tác dụng nhuận tràng, lợi trung tiện. Nhựa mủ giải khát. Vỏ cây phát hãn và lợi tiểu. Nước sắc vỏ quả có chất nhầy làm săn da.

Theo y học hiện đại
Theo các tài liệu nước ngoài, mủ trôm có các tác dụng sau:

  • Tác dụng kháng sinh, tiêu viêm.

  • Tác dụng nhuận tràng làm ra mồ hôi và lợi tiểu. 

  • Nước sắc vỏ quả có tác dụng gây săn se.

mủ trôm 3
Mủ trôm nguyên chất có màu trắng trong


Liều dùng & cách dùng
Liều dùng: Dầu hạt trôm có thể dùng xào nấu thức ăn, nhưng chủ yếu để thắp sáng. Bột của hạt ăn được và dùng chế các loại bánh.

Cách dùng: Người ta dùng lá  sắc lấy nước rửa vết thương, vết loét và chữa một số bệnh ngoài da. Dịch ép từ lá non chữa sốt, phối hợp với Piper cubela L. làm thuốc chữa ho. Hạt đôi khi được dùng làm thuốc nhuận tràng, tẩy và cũng dùng làm thực phẩm.
[IMG] 

Bài thuốc kinh nghiệm
Chưa có thông tin.

Lưu ý
Cần lưu ý khi sử dụng cho người đang dùng thuốc điều trị bệnh vì cố thể gây tương tác thuốc.

Vỏ thân và hạt trôm khi dùng với liều lớn gây sẩy thai. Chống chỉ định với phụ nữ mang thai, đang cho con bú; người có khối u trong ruột.

Hạt của cây trôm có nhiều dầu, nếu ăn lượng lớn hạt thì sẽ gặp tình trạng nôn, chóng mặt.


Nguồn tham khảo
  1. Từ điển cây thuốc Việt nam – Võ Văn Chi.

  2. Những cây thuốc và vị thuốc Việt Nam – Đỗ Tất Lợi.

  3. Cây thuốc và động vật làm thuốc ở Việt Nam (Tập 1).

THÔNG TIN LIÊN HỆ: CÔNG TY CP TM XNK VĨNH TÂM | MST: 0316098383

Nhận xét

Bài đăng phổ biến từ blog này

Chè vằng được trồng ở đâu

Chè vằng là một trong những loại thuốc quý đang rất được ưa chuộng sử dụng bởi độ phổ biến cũng như tiện dụng của nó.  Cây chè vằng mọc tự nhiên hay được trồng ở đâu?   Nhiều kết quả nghiên cứu đã được công bố chứng minh những tính năng đa dạng của loại chè này, dẫn đến việc ngày càng nhiều người hơn tìm hiểu về nguồn gốc xuất xứ của loại chè này. cao chè vằng  |  mủ trôm có tác dụng gì  |  chè vằng Chè vằng là loại cây thân cứng, có nhiều đốt và phân nhiều nhánh, đường kính 5 – 6 mm. Lá cây mọc đối, hình mũi mác, dài khoảng 6cm, rộng khoảng 3cm. Cây mọc thành bụi, hoa mọc theo xim (từ 7 – 9 hoa) cánh hoa màu trắng. Quả có kích cỡ bằng hạt ngô, khi chín có màu vàng. Mùa quả từ tháng 7 đến tháng 10.   Cây chè vằng thực ra rất dễ bắt gặp trong đời sống hàng ngày mà có lẽ bạn đã vô tình bỏ qua. Cây mọc hoang ở nhiều địa phương trên cả nước, đặc biệt là ở những vùng đồi núi cao, có khi cây được trồng làm hàng rào trong vườn nhà....

Lợi ích khi ăn hạt điều rang muối và cách chọn hạt điều ngon

   CÁCH CHỌN HẠT ĐIỀU NGON? Cách chọn hạt điều như thế nào ngon là câu hỏi của rất nhiều người khi muốn mua những hạt điều thơm ngon và chất lượng nhất. Thực tế để chọn được hạt điều ngon không khó, cùng Fami tham khảo một số cách lựa chọn hạt điều sau nhé. Trong một chuyển đi hội chợ, tôi tình cờ gặp một người nhìn bề ngoài thì ra dáng một người kinh doanh ăn mặc lịch sự. Anh ấy ghé lại chỗ gian hàng trưng bày hạt điều và hỏi rằng: Làm sao để biết đâu là loại ngon. Sau đó, anh ta không ngại ngần và thử hết các loại hạt điều. Vì thế, một câu hỏi đặt ra là làm thế nào để khách hàng có thể phân biệt được hạt điều ngon hay không? Sau đây là một số mẹo để chọn được hạt điều ngon.   Nhận diện hạt điều ngon 1. Khách hàng nên chọn loại điều có màu vàng sáng, nở khô, không bị cháy xém, không bị mốc. Đặc biết tránh các hạt có mầu ngả xanh, vì đây là những hạt bị hôi. Khi ăn phải hạt bị hôi chắc có lẽ bạn sẽ không còn muốn ăn loại hạt này nữa...

Hạt macca phụ nữ đang nuôi con bú có ăn được không?

  Hạt macca là loại hạt dinh dưỡng chứa nhiều dưỡng chất thiết yếu như vitamin, khoáng chất giúp cơ thể khoẻ mạnh và đặc biệt là tăng cường sức khoẻ xương khớp. Hạt macca cũng được khuyến cáo nên sử dụng cho phụ nữ đang trong giai đoạn mang thai. Tuy nhiên, đối với phụ nữ mới sinh, đang  cho con bú ăn được hạt macca không ? Đó chính là thắc mắc của nhiều bà mẹ bỉm sữa hiện nay. Phụ nữ đang cho con bú ăn được hạt macca không? Hạt macca là loại hạt dinh dưỡng giàu năng lượng, vitamin và các khoáng chất thiết yếu. Trong hạt macca có thành phần dinh dưỡng cực kỳ đa dạng có thể kể đến như calo, protein, chất béo tốt, chất xơ, mangan, đồng, sắt, magie, vitamin B6,… Về tổng thể, hạt macca có tác dụng cải thiện và tăng cường sức khoẻ tim mạch, giảm lượng cholesterol. Loại hạt này còn chứa lượng chất xơ vừa đủ, ít đường nên rất hợp với người bị tiểu đường. Đối với mẹ đang cho con bú, hạt macca còn mang lại nhiều lợi ích giá trị như: Giúp bé phát triển trí não Hạt macca là thực phẩm chứ...